Δύο εβδομάδες αφότου τοποθέτησε τις αποταμιεύσεις του σε ένα τουρκικό επενδυτικό κεφάλαιο με εντυπωσιακές επιδόσεις, έπειτα από συμβουλή ενός συγγενή, ο Μεχμέτ Κερβαντζί πατούσε απεγνωσμένα το κουμπί πώλησης στην εφαρμογή συναλλαγών του κινητού του.
Ο Κερβαντζί, 28 ετών και άνεργος, ήθελε να χρησιμοποιήσει 2,5 εκατομμύρια λίρες (51.000 δολάρια) για να βοηθήσει να καλύψει τα έξοδα του επερχόμενου γάμου του. Αντ’ αυτού, είναι ένας από τους σχεδόν μισό εκατομμύριο επενδυτές που έχουν παγιδευτεί στην κρίση που έχει κατακλύσει τους διαχειριστές περιουσιακών στοιχείων της Τουρκίας και πλέον αναρωτιούνται αν θα πάρουν ποτέ πίσω τα χρήματά τους.
Οι τουρκικές ρυθμιστικές αρχές έχουν ανακοινώσει την εκκαθάριση περίπου 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε μετοχικά κεφάλαια και αμοιβαία κεφάλαια. Δεν είναι σαφές πόσο από αυτό το ποσό μπορεί να ανακτηθεί, σύμφωνα με το Bloomberg.
Ενώ ορισμένοι επενδυτές κατανοούσαν ότι οι αποδόσεις τριψήφιου ποσοστού δεν ήταν βιώσιμες και αποχώρησαν πριν από την κατάρρευση, άλλοι είχαν ελάχιστη εικόνα για το πού ακριβώς είχαν τοποθετήσει τα χρήματά τους. Συνολικά 455.758 επενδυτές παγιδεύτηκαν στα περισσότερα από τα 130 κεφάλαια που τέθηκαν υπό εκκαθάριση, ανακοίνωσε την Τετάρτη το Συμβούλιο Κεφαλαιαγοράς.
"Όταν η εντολή πώλησης δεν εκτελέστηκε, πανικοβληθήκαμε", δήλωσε τηλεφωνικά ο Κερβαντζί. "Οι καταθέσεις δεν προσέφεραν καλές αποδόσεις, οπότε αναζητούσαμε κάπου αλλού για να επενδύσουμε. Είμαστε συντετριμμένοι", επισήμανε.
Όπως πολλοί άλλοι, ήλπιζε ότι οι εξαιρετικά υψηλές αποδόσεις των κεφαλαίων που διαχειρίζονταν εταιρείες όπως η Tera Portfoy Yonetimi AS και η Pusula Portfoy Yonetimi AS θα βοηθούσαν τις αποταμιεύσεις του να ξεπεράσουν έναν πληθωρισμό που κατά μέσο όρο ανέρχεται περίπου στο 50% τα τελευταία τρία χρόνια.
Η Τουρκία δεν είναι άγνωστη στις καταρρεύσεις των αγορών, αν και στο παρελθόν η προσοχή επικεντρωνόταν συνήθως στην αποδυνάμωση της λίρας και στις απειλές για το τραπεζικό σύστημα. Η τρέχουσα αναταραχή προέρχεται από υποψίες ότι μια ομάδα κεφαλαίων αύξανε τεχνητά τις αποδόσεις της, με τις ρυθμιστικές αλλαγές που εισήχθησαν στα τέλη Αυγούστου να μετατρέπονται αυτόν τον μήνα σε πλήρη πανικό.
Ο άνθρωπος που βρίσκεται στο επίκεντρο της κατάρρευσης — ο πρόεδρος της Tera, Εμρέ Τεζμέν — συνελήφθη νωρίς την Τετάρτη.
"Κυρίως τεχνητές"
Οι υψηλές αποδόσεις ήταν "κυρίως τεχνητές", δήλωσε ο Orkun Saka, λέκτορας στο City St. George’s, University of London.
Οι τιμές των μετοχών κατέρρευσαν, αναγκάζοντας τις εταιρείες να πουλήσουν περισσότερα περιουσιακά στοιχεία για να συγκεντρώσουν μετρητά, απειλώντας να δημιουργήσουν έναν φαύλο κύκλο περαιτέρω απωλειών και αποσύρσεων κεφαλαίων.
Οι επενδυτές απέσυραν περίπου 600 δισεκατομμύρια λίρες από τα επενδυτικά κεφάλαια της χώρας μεταξύ 31 Αυγούστου και 23 Σεπτεμβρίου, σύμφωνα με τις πλατφόρμες παρακολούθησης κεφαλαίων Fonbul και Fintables. Οι τουρκικές μετοχές σημείωσαν τη μεγαλύτερη πτώση τους εδώ και περισσότερο από έναν χρόνο στις 16 Σεπτεμβρίου.
"Τώρα όλες οι μετοχές καταρρέουν κάθε μέρα", δήλωσε ο Cem, 30 ετών, ένας trader. "Ποιος σώφρων άνθρωπος θα αγόραζε αυτές τις μετοχές ώστε να μπορέσουμε να πάρουμε πίσω τα χρήματά μας;"
Καθώς το ξεπούλημα κλιμακωνόταν, βρέθηκε ανήμπορος να πουλήσει τα 2,3 εκατομμύρια λίρες που είχε επενδύσει σε δύο funds της Tera. Ο Cem δήλωσε ότι από την ελπίδα πως τα χρήματα θα τον βοηθούσαν να καλύψει την προκαταβολή για την αγορά ενός σπιτιού, έχει πλέον περάσει στην αγωνία για το από πού θα προκύψουν τα χρήματα για το ενοίκιο του επόμενου μήνα.
Το γεγονός ότι είχε επενδύσει τον χρυσό που είχε λάβει ως δώρο στον γάμο του ήταν ιδιαίτερα επώδυνο, είπε. "Με τρελαίνει. Εδώ και μέρες δεν τρώω σωστά", δήλωσε.
Ο Emil Gurol Akyuz μετέφερε 2,4 εκατομμύρια λίρες που είχε επενδύσει σε χρυσό σε δύο μετοχικά funds της Tera στα τέλη Αυγούστου, πιστεύοντας ότι θα προστατεύσουν τις αποταμιεύσεις του καθώς η τιμή του μετάλλου υποχωρούσε.
"Στην αρχή ήμουν διστακτικός, αλλά τα funds συνέχιζαν να ανεβαίνουν", δήλωσε ο Akyuz, απόφοιτος πανεπιστημίου. "Πρακτικά, πήδηξα από το τηγάνι στη φωτιά. Κοιμάμαι δύο, τρεις ώρες την ημέρα."
Όταν η Tera ανακοίνωσε νωρίτερα μέσα στον μήνα ότι θα εξαγόραζε την Pusula Portfoy, τα ερωτήματα σχετικά με το πώς θα ικανοποιούσε τα αιτήματα εξαγοράς συνέχισαν να πληθαίνουν. Οι επενδυτές στα funds της Tera πανικοβλήθηκαν και, στις 16 Σεπτεμβρίου, η εταιρεία δήλωσε ότι και η ίδια δεν θα ήταν σε θέση να πραγματοποιήσει πληρωμές προς πελάτες που ζητούσαν να αποχωρήσουν.
"Όλα αυτά ήταν funds εγκεκριμένα από τις ρυθμιστικές αρχές", δήλωσε ο Latif Ersoy, επιχειρηματίας από την Κωνσταντινούπολη, ο οποίος είχε επενδύσει περίπου 300.000 λίρες σε τρία funds της Pusula στις αρχές του έτους.
Αφού έχασε το 90% της αρχικής του επένδυσης, "πραγματικά δεν έχει πλέον σημασία αν θα μου επιστραφούν τα χρήματα", δήλωσε ο Ersoy.
πηγή:
www.capital.gr